AMERICAN PSYCHOLOGICAL ASSOCIATION
Από την ηλικία των 10 ετών περίπου ο εγκέφαλος των παιδιών υφίσταται μια θεμελιώδη αλλαγή και τα ωθεί ν΄αναζητήσουν κοινωνικές ανταμοιβές, όπως π.χ. την προσοχή και την αποδοχή των συνομηλίκων τους. Ταυτόχρονα οι γονείς τους παρέχουν σμαρτφον, τάβλετ κλπ. Οι πλατφόρμες των μέσων κοινωνικής δικτύωσης όπως το instagram, , το you tube, τo tik tok προσφέρουν ευκαιρίες αλληλεπίδρασης, αλλά έχουν συνδεθεί περισσότερο με προβλήματα ψυχικής υγείας σ΄αυτούς τους νέους ,όπως άγχος ,κατάθλιψη και ανησυχία για την εικόνα του σώματός τους.
Γιατί τα παιδιά αντιμετωπίζουν μεγαλύτερο κίνδυνο βλάβης από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης; Επειδή στην ηλικία των 10 -12 χρονών οι αλλαγές στον εγκέφαλο κάνουν τις διαπροσωπικές σχέσεις μεταξύ τους αναγκαίες και απαραίτητες. Συγκεκριμένα οι υποδοχείς για τις <<ορμόνες της ευτυχίας>> που είναι η ωκυτοκίνη και η ντοπαμίνη πολλαπλασιάζονται στο συγκεκριμένο σημείο του εγκεφάλου, καθιστώντας τα παιδιά ευαίσθητα στην προσοχή και τον θαυμασμό των άλλων, απαιτούν τη ζωντανή διαπροσωπική σχέση, αυτά μπορούμε να τα ονομάσουμε κέντρα ανταμοιβής του εγκεφάλου.
Στους ενήλικες , η χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης συνδέεται με την ενεργοποίηση των κέντρων ανταμοιβής του εγκεφάλου, αλλά δύο παράγοντες μειώνουν τις βλάβες . Πρώτον ,οι ενήλικες τείνουν να έχουν μια σταθερή εικόνα του εαυτού τους και δεύτερον , οι ενήλικες έχουν έναν πιο ώριμο προμετωπιαίο φλοιό και έτσι μπορούν να ρυθμίσουν τα συναισθήματά τους στις κοινωνικές ανταμοιβές.
Στα παιδιά η προσπάθεια για αποδοχή από τους συνομηλίκους τους βοήθησε ν΄αναπτύξουν υγιείς κοινωνικές σχέσεις. Αλλά το να πας στο σχολείο με ένα καινούργιο φόρεμα , με την ελπίδα να σου χαμογελάσει ο αγαπημένος σου στο διάδρομο, απέχει πολύ από το να δημοσιεύσεις ένα βίντεο στο ΤΙΚ ΤΟΚ που μπορεί να έχει χιλιάδες προβολές και like. Αυτό που κάνει τις διαδικτυακές αλληλοεπιδράσεις τόσο διαφορετικές από τις διαπροσωπικές είναι η μόνιμη και συχνά δημόσια φύση τους, σύμφωνα με την έρευνα της Jacqueline Nesi καθηγήτριας ψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο Braun. <<Aφού φύγεις από μια συνάντηση , δεν ξέρεις αν άρεσες στον άλλο και τελείωσε. Αυτό όμως δεν αληθεύει στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης>>. Καθώς τα παιδιά και οι έφηβοι συνδέονται όλο και περισσότερο στο διαδίκτυο οι μελετητές και οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής ανησυχούν επειδή η βιολογία των νέων τους καθιστά ιδιαίτερα ευάλωτους στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και σε πολλές περιπτώσεις θύματα εκμετάλλευσης από τα μέσα αυτά. Περαιτέρω έρευνα έδειξε πως συντελείται αυτή η βιολογική ευπάθεια των παιδιών και των εφήβων. Οι νέοι ηλικιακά χρήστες των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, έχουν προβλήματα με την εικόνα του σώματός τους, ενώ τα παιδιά ηλικίας κάτω των 11 ετών αντιμετωπίζουν μεγαλύτερο κίνδυνο διαδικτυακής παρενόχλησης. <<Είναι καιρός να σταματήσουμε την προσπάθεια να βγάλουμε κέρδος από τον αναπτυσσόμενο εγκέφαλο των παιδιών. Για πρώτη φορά στην ανθρώπινη ιστορία , εγκαταλείψαμε τον αυτόνομο έλεγχο των κοινωνικών μας σχέσεων και αλληλοεπιδράσεων και επιτρέψαμε στη μηχανική μάθηση και την τεχνική νοημοσύνη να λαμβάνουν αποφάσεις για εμάς. Βλέπουμε πως αυτό έχει δημιουργήσει τεράστια προβλήματα στον τρόπο ζωής μας . ΕΙΝΑΙ ΑΚΟΜΑ ΠΙΟ ΤΡΟΜΑΚΤΙΚΟ ΝΑ ΣΚΕΦΤΟΜΑΣΤΕ ΠΩΣ ΑΥΤΟ ΜΠΟΡΕΙ Ν΄ΑΛΛΑΞΕΙ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΛΟΥ ΓΙΑ ΜΙΑΣ ΟΛΟΚΛΗΡΗΣ ΓΕΝΙΑΣ ΝΕΩΝ>>. Υποστηρίζει ο Καθηγητής Vivex Murth
Λουκάς Μπισταράκης
Παιδίατρος